Texnikangizni tanlang. Mos GRAUMANN artikulini, qadoq hajmlarini va spetsifikatsiyasini koʻrsatamiz.
Dvigatel parametrlari
Marka
Model
Oldingi qadam tanlanganidan keyin ochiladi.
Sanoat uskunalarida marka roʻyxati qisqa. Uskunangiz roʻyxatda boʻlmasa, qiymat uskuna pasportidan olinadi: ikkinchi tabga ISO VG raqamini yoki sinfni yozing.
Mos artikullar qidirilmoqda…
Tanlov maʼlumot uchun. Yakuniy qaror — avtomobil ishlab chiqaruvchisi spetsifikatsiyasi boʻyicha, xizmat kitobidagi talab ustuvor.
Roʻyxat maʼlumot uchun. Moy avtomobil ishlab chiqaruvchisi talab qilgan spetsifikatsiya boʻyicha tanlanadi, sahifa texnika hujjatining oʻrnini bosmaydi.
BAZA
Bu texnika hali bazada yoʻq
Mos moy yoʻq degani emas. Baza modellar boʻyicha toʻldirilib boradi — shu vaqtgacha viskozitet boʻyicha qidiruvdan yoki katalogdan foydalaning.
Xizmat kitobingizda talab qilingan sinf yozilgan boʻlsa, ikkinchi tabga oʻsha belgini kiriting.
02
Tavsiyani va sababini oling
Mos artikul, uning viskozitet sinfi, spetsifikatsiyasi va qadoq hajmlari chiqadi.
03
Qadoq hajmini hisoblang
Karter sigʻimi boʻyicha nechta kanistr kerakligi va qaysi hajm tejamli — natijada koʻrsatiladi.
TEXNIK BILIM
Tanlash bilimi
Kanistrdagi belgi, sifat sinfi va notoʻgʻri tanlovning oqibati — savol boʻyicha ochiladi.
BELGI VA SINF
5W-30 nimani anglatadi?
SAE tasnifi faqat moyning oquvchanligini belgilaydi, sifatni oʻlchamaydi. «5W-30, demak yaxshi moy» degan xulosa notoʻgʻri.
5
«5» — sovuqdagi holat
Raqam kichik boʻlsa, moy sovuqda suyuqroq va moylash nuqtalariga tezroq yetib boradi.
W
«W» — Winter, qish
W harfi moyning past haroratdagi sinovdan oʻtganini bildiradi.
30
«30» — ish haroratidagi holat
Ikkinchi raqam 100 °C dagi qalinlik. Raqam katta boʻlsa, moy qizigan dvigatelda quyuq.
Sovuq start chegarasi · SAE J300
5W-XX — −35 °C gacha haydaladi
10W-XX — −30 °C gacha haydaladi
SAE J300 boʻyicha 5W moy −35 °C da, 10W moy −30 °C da hali nasos bilan haydaladi (starter sinovi CCS: −30 va −25 °C). Havo qanchalik sovuq boʻlsa, 5W ning ustunligi shuncha ortadi.
Moy yetib borguncha detallar harakatda — dvigatel eng koʻp shu birinchi soniyalarda yeyiladi.
Viskozitetni «oʻzimcha oshirib» tanlash xato: quyuqroq moy sovuqda kechroq yetib boradi, suyuqroq moy yeyilgan dvigatelda pardani ushlab turolmaydi. Toʻgʻri raqam xizmat kitobida yozilgan.
ACEA va API nima?
ACEA — Yevropa standarti
Yevropa avtomobilining xizmat kitobida odatda shu belgi turadi, masalan C3 yoki E7. Harf dvigatel turini beradi: A benzin, B yengil avtomobil dizeli, C zarrachalar filtri yoki katalizatorli dvigatelga kuli kam moy, E yuk transporti dizeli.
API — Amerika tasnifi
Amerika va yapon avtomobillarining xizmat kitobida koʻpincha API belgisi turadi: birinchi harf dvigatel turi (S benzin, C dizel), ikkinchisi daraja — alifboda qancha keyin boʻlsa, talab shuncha yangi. Benzin qatorida bugun API SN Plus, SP va SQ; dizelda FA-4 pasaytirilgan HTHS li xW-30 moylar uchun alohida sinf, CK-4 oʻrnini bosmaydi.
ILSAC va JASO
ILSAC (GF-5, GF-6, 2025-yildan GF-7) faqat benzin dvigatellari uchun, dizelga ILSAC talabi yoʻq. JASO mototsikl uchun: dvigatel, uzatma va nam chanbarak bitta moy vannasida ishlaydi, shu sabab avtomobil moyi mototsiklga quyilmaydi.
OEM ruxsatnomalari
Zavodning oʻz sinovlaridan oʻtgan moylar roʻyxati — ACEA yoki API ustiga qoʻshimcha talab. Xizmat kitobida aniq kod bilan yoziladi (Volkswagen 504 00/507 00, Mercedes-Benz 229.51, BMW Longlife-04, Renault RN), kafolatdagi avtomobilda shu kod hal qiladi.
Kodlar xizmat kitobidan namuna. GRAUMANN artikullarining oʻz ruxsatnoma roʻyxati (etiketka boʻyicha) mahsulot sahifasida.
Qaysi spetsifikatsiya muhim?
Viskozitet moyning qanchalik suyuqligini aytadi, spetsifikatsiya moy nimaga yaraydiganini. Raqam toʻgʻri kelib, sinf toʻgʻri kelmasligi mumkin — bunda zarar dvigatelga emas, chiqindi gaz tizimiga tegadi.
Sinflar aralashtirilmaydi
Kuli kam (C) va oddiy (A/B) moy tarkibi boʻyicha boshqa-boshqa mahsulot: C da kul beradigan qoʻshimchalar cheklangan, chunki ular zarrachalar filtrida qolib ketadi. «C topilmadi, A/B ham boʻlaveradi» degan yechim yoʻq.
Xizmat kitobi ustuvor
Yakuniy talab texnika bilan birga beriladigan xizmat kitobida yozilgan.
Notoʻgʻri moy nima qiladi?
Muammo bir necha ming kilometrdan keyin bilinadi: quvvat pasayadi, sarf oshadi yoki qimmat tugun almashtiriladi. Eng koʻp uchraydigan oltita holat.
01
Zarrachalar filtri tiqiladi
Kuli koʻp oddiy moyda yonmaydigan kul zarrachalar filtrida (DPF) yigʻiladi, regeneratsiya uni chiqarmaydi. Chiqindi gaz bosimi ortadi, turbinaga ham zarar yetishi mumkin.
02
Sovuq startda kech yetib boradi
Talab qilinganidan quyuqroq moy sovuqda moylash nuqtalariga kechroq yetadi, har sovuq ishga tushirishda shu kechikish quruq ishqalanishga aylanadi. Qishda kuniga bir necha marta sovuq holda yurgiziladigan avtomobilda farq ayniqsa sezilarli.
03
Issiqda parda yupqalashadi
Talab qilinganidan suyuqroq moy qizigan dvigatelda kerakli pardani ushlab turolmaydi. Yurgan masofasi katta dvigatelda bu darrov bilinadi: moy bosimi pasayadi, shovqin ortadi.
04
Turbinada koks yigʻiladi
Issiqqa chidamsiz moy qiziydigan turbina oʻqida kuyib, qattiq qoldiq (koks) hosil qiladi. Koks moy kanalini toraytiradi, podshipnik ochlikda qoladi — natija odatda turbinani almashtirish.
05
Uzatma silkinib ishlaydi
DSG va CVT oʻz suyuqligida ishlaydi, boshqasi bilan almashtirilmaydi. Mos kelmagan suyuqlikda uzatish kechikadi, silkinish paydo boʻladi, tishli gʻildirak va chanbarak yeyiladi.
06
Tormoz pedali boʻshab qoladi
Eski tormoz suyuqligi havodan namlik yutadi, qaynash harorati tushadi. Uzoq tushishda yoki ketma-ket qattiq tormozlashda pedal «boʻshaydi», tormoz kuchi yoʻqoladi.
Kafolatdagi avtomobilda koʻpincha aniq OEM ruxsatnomasi soʻraladi — mos kelmagan moy xizmat tarixida savol tugʻdiradi. Shubha boʻlsa, moy quyishdan oldin xizmat kitobidagi ruxsatnomani qayta tekshiring.
BOSHQA SUYUQLIKLAR
Transmissiya moyi qanday tanlanadi?
Nimaga qaraladi. API GL sinfi va SAE viskozitet, ATF da ruxsatnoma.
Mexanik uzatma va koʻprikka API GL-4 yoki GL-5 sinfi va SAE viskozitet (75W-90,80W-90,85W-140) koʻrsatiladi; GL-5 gipoid koʻprikdagi yuqori bosimga moʻljallangan. Avtomat uzatma suyuqligini (ATF) ishlab chiqaruvchi ruxsatnomasi hal qiladi (DEXRON, MERCON, zavod spetsifikatsiyalari), DSG va CVT oʻz alohida suyuqligida ishlaydi.
Nimaga qaraladi. DOT sinfi va oxirgi almashtirish sanasi.
DOT 4 va DOT 5.1 qaynash harorati va yopishqoqligi bilan farq qiladi; ABS va ESP li avtomobilda past yopishqoqlikdagi turi qoʻllaniladi. Almashtirish masofaga emas, vaqtga bogʻlangan — odatda ikki yilda bir, aniq muddat xizmat kitobida.
Sinf DIN 51524 boʻyicha tanlanadi: HL, yeyilishga qarshi qoʻshimchali HLP yoki harorat keng oʻzgarganda barqaror HVLP. Viskozitet ISO VG (32, 46 yoki 68) uskuna pasportidan olinadi, taxmin qilinmaydi.
Germaniyadagi yirik zavodlardan birida, Germaniya muhandislik standartlari boʻyicha ishlab chiqariladi. Mahsulot qatori zamonaviy dvigatel yuklamalariga moʻljallangan. Turbina, toʻgʻridan-toʻgʻri purkash, start-stop.
Toʻliq assortiment
Beshta yoʻnalish, 15 artikul, 1 L dan 20 L gacha qadoq. Motor va dizel moyi, transmissiya suyuqligi, tormoz suyuqligi, gidravlika. Beshalasi bitta yetkazib beruvchidan.
